Ήξερες ότι οι Ευρωπαίοι πολίτες έχουν πλέον φωνή στις σημαντικές αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης;

Δημοσιεύτηκε στις 02 Μαρτίου 2023

Η σπατάλη τροφίμων δεν αποτελεί μόνο οικονομικό και ηθικό ζήτημα, αλλά επιδεινώνει την κλιματική αλλαγή και καταστρέφει το περιβάλλον περιορισμένων φυσικών πόρων. Σήμερα, περισσότεροι από 36 εκατομμύρια πολίτες της ΕΕ δεν μπορούν να αντέξουν οικονομικά ένα ποιοτικό γεύμα κάθε δεύτερη μέρα, ενώ οι αυξανόμενες τιμές των τροφίμων προκαλούν τεράστια ανησυχία.

Όλα άρχισαν τον περασμένο Δεκέβρη όταν 150 πολίτες από κάθε χώρα της ΕΕ βρέθηκαν για πρώτη φορά στις Βρυξέλλες για να μοιραστούν τις σκέψεις αλλά και τις ιδέες τους γύρω από την σπατάλη τροφίμων. Οι ιδέες άρχισαν να παίρνουν σάρκα και οστά κατά τη διάρκεια της δεύτερης φάσης που πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά ανάμεσα στα μέλη του πάνελ τον Ιανουάριο του 2023. Ενώ, οι ολοκληρωμένες προτάσεις παρουσιάστηκαν κατά τη διάρκεια της τελικής συζήτησης στα κτίρια της Ευρωπαικής Κομισιόν στις 12 Φεβρουαρίου.

Οι Ευρωπαίοι πολίτες που συγκεντρώθηκαν στο πάνελ ολοκλήρωσαν τις εργασίες τους μετά από 3 Σαββατοκύριακα συζητήσεων. 23, λοιπόν, ενδιαφέρουσες συστάσεις υποβλήθηκαν από τους πολίτες στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή γύρω από τρεις γραμμές δράσης (θεματικές) με στόχο αρχικά την ενίσχυση της συνεργασίας στην αλυσίδα αξίας τροφίμων, έπειτα την ενθάρρυνση πρωτοβουλιών των επιχειρήσεων που σχετίζονται με αυτήν και τέλος, την υποστήριξη της αλλαγής της συμπεριφοράς των καταναλωτών.

Μετά το τέλος κάθε θεματικής, ακολουθούσε η ψηφοφορία των πολιτών, τα αποτελέσματα της οποίας παρουσιάστηκαν στο τέλος της παρουσίασης. Ανεξάρτητα όμως από το αποτέλεσμα, η Επιτροπή θα λάβει υπόψην της, όλες τις συστάσεις των πολιτών, καθώς αυτές θα υποστηρίξουν το έργο της για αντιμετώπισης της σπατάλης τροφίμων, συμπεριλαμβανομένης της επερχόμενης νομοθετικής πρότασης για τον καθορισμό στόχων μείωσης των απορριμμάτων τροφίμων της ΕΕ. Με τις προτάσεις αυτές, το πάνελ παρείχε επίσης καθοδήγηση για να βοηθήσει τα κράτη μέλη να επιτύχουν τους στόχους αυτούς.

Από το πάνελ δεν μπορούσαν να λείπουν Κύπριοι αλλά και Έλληνες Ευρωπαίοι πολίτες. Συγκεκριμένα, στο πάνελ συμμετείχαν 2 Κύπριοι και 5 Έλληνες. Συνομιλώντας μάλιστα με κάποιους απ’ αυτούς, αυτό που αποκόμισα ήταν η θετική τους εντύπωση για αυτή την πρωτοβουλία αλλά και η ικανοποίηση τους γύρω από την όλη διαδικασία. Κάτι που ενδιαφέρει όλους είναι το γεγονός ότι η επιλογή των πολιτών έγινε εντελώς τυχαία, εξασφαλίζοντας έτσι την ποικιλομορφία του πάνελ.

Μετά την παρουσίαση των συστάσεων ακολούθησε δημοσιογραφική διάσκεψη με Ευρωπαίους ιθύνοντες. Η επικεφαλής της επιτροπής, Αλεξάνδρα Νικολακοπούλου (Head of unit, European Commission, Dg Sante, farm to fork strategy), μάς απάντησε σε όλα μας τα ερωτήματα, τόσο και για Ευρωπαικά στατιστικά γύρω από την σπατάλη τροφίμων, όσο και για την διαδικασία μετά την ολοκλήρωση του πάνελ πολιτών.

Η έκθεση των διαβουλεύσεων, ως αποτέλεσμα της επιτροπής, θα δημοσιευθεί μαζί με την πρόταση της Επιτροπής. Οι στόχοι μείωσης των απορριμμάτων τροφίμων θα προταθούν ως μέρος μιας ευρύτερης πρωτοβουλίας για την αναθεώρηση της «Οδηγίας-πλαισίου για τα απόβλητα», η οποία αναμένεται να προτείνει μέτρα για τη μείωση των απορριμμάτων και την αύξηση της ανακύκλωσης. Οι συστάσεις των πολιτών θα κοινοποιηθούν και θα συζητηθούν περαιτέρω με την πλατφόρμα της ΕΕ για απώλειες τροφίμων και σπατάλη τροφίμων φέρνοντας σε επαφή κράτη μέλη και ενδιαφερόμενους φορείς.

Στο πλαίσιο του ταξιδιού μας στις Βρυξέλλες, επισκεφθήκαμε το εστιατόριο Entropy το οποίο μάχεται κατά της σπατάλης τροφίμων. Πρόκειται για ένα γαστρονομικό project με κοινωνικό αντίκτυπο σε ένα ιστορικό κτίριο στο κέντρο της πόλης. Οι ιδιοκτήτες του αλλά και ολόκληρη η ομάδα του εστιατορίου μάς υποδέχτηκαν ζεστά, σερβίροντάς μάς πιάτα φτιαγμένα με πολύ μεράκι και αγνές πρώτες ύλες πάνω απ’ όλα.

Για καλή μας τύχη, ο καιρός ήταν γλυκός και το κρύο όχι και τόσο τσουχτερό, έτσι απολαύσαμε ατελείωτες βόλτες στο πολύχρωμο κέντρο των Βρυξελλών. Και φυσικά δεν χάσαμε την ευκαιρία να δοκιμάσουμε λαχταριστές βάφλες που υπάρχουν σε κάθε γωνιά της πόλης, με πραλίνα φυσικά. Οι πειρασμοί δεν σταματούν εκεί, αφού όπου σταθείς κι όπου βρεθείς, αντικρύζεις εντυπωσιακές βιτρίνες καταστημάτων με βελγικές σοκολάτες. Ποιος μπορεί να αντισταθεί στις βελγικές σοκολάτες, ειδικά όταν βρίσκεται στην καρδιά της σοκολάτας;

Κάπως έτσι ολοκληρώθηκε ένα όμορφο και δημιουργικό Σαββατοκύριακο στις Βρυξέλλες για ένα πολύ σημαντικό σκοπό, με πρωταγωνιστές τους ίδιους τους πολίτες. Αξίζει να αναφέρουμε εδώ ότι μέσα στους επόμενους 2 μήνες, έχουν προγραμματιστεί ακόμη 2 πάνελ με θέματα «Εικονικοί κόσμοι» και «Μαθησιακή Κινητικότητα».

Συντάκτης: Σταύρια Κωνταντίνου