Νέος κύκλος παραστάσεων για το έργο "Αναγέλαστα: λογιών λογιών γεναίτζιες"

Δημοσιεύτηκε στις 06 Μαΐου 2019

Μετά την περσινή μεγάλη επιτυχία της παράστασης Αναγέλαστα: Λογιών λογιών γεναίτζιες, η σκηνοθέτιδα Μαρία Κυριάκου σε συνεργασία με τις Παραπλεύρως Παραγωγές, επανέρχονται για τέσσερις μόνο παραστάσεις στη Λευκωσία, στα πλαίσια του πρότζεκτ ΣΕΖΟΝ: Γυναίκες 2019-2021.

Πρόκειται για μια σκηνική απόδοση των ποιημάτων της Στέλλας Βοσκαρίδου-Οικονόμου εμπνευσμένη από το θέατρο του Παραλόγου σε σκηνοθεσία της Μαρίας Κυριάκου και εμποτισμένη με το έντονο αισθητικό στίγμα της Έλενας Κοτασβήλι. Οι λογιών λογιών γεναίτζιες προσκαλούν τον θεατή σε μια μοναδική βιωματική γνωριμία με τη σύγχρονη κυπριακή ποίηση, που έχει ως στόχο τη ζύµωση του λόγου με τη θεατρική φόρµα και την εικαστική τέχνη.
Το κείµενο της παράστασης προκύπτει από τα δεκαπέντε ποιήματα της ποιητικής συλλογής της Στέλλας Βοσκαρίδου-Οικονόµου Αναγέλαστα: λογιών λογιών γεναίτζιες (Τεχνοδρόμιον, 2013). Στη θεατρική απόδοση του λόγου της Βοσκαρίδου εφτά γυναίκες συνομιλούν μεταξύ τους, αλλά εμμέσως και με τον θεατή, κουτσομπολεύουν, γελούν ερήμην του (σκηνικού και κοινωνικού) εγκλεισµού τους και του παράλογου της ύπαρξής τους. Ποιες είναι στ’ αλήθεια όλες αυτές, που «συναφέρνουμε» τόσο συχνά, που όλο και κάποια μας θυμίζουν; Πώς η Φάουσα, η Αππωμένη, η Αρκόπελλη, αλλά τζιαι η Πολλοπάητη, η Πουρέκκα τζιαι η Προκομμένη έχουν ρόλο και θέση σε ένα σύγχρονο έργο;

Με τον ταχύ ρυθμό της κυπριακής διαλέκτου, αυτές οι γνωστές άγνωστες που φέρουμε μαζί μας ως εύηχα κληροδοτήματα της μητρικής μας γλώσσας, αλλά και ως κοινωνικά στερεότυπα, παίρνουν στην παράσταση σάρκα και οστά – όμως και πάλι όχι εντελώς. Οι χαρακτήρες μετατρέπονται σε εκθέματα, αποδίδοντας έτσι  τη γυναικεία υπόσταση μέσα από ένα διαχρονικό πρίσμα και εγείροντας ερωτήματα για τη θέση της γυναίκας στην κοινωνία. Με έντονο το κωµικό στοιχείο αλλά και µε τον κυνισµό του αυτοσαρκασµού, ο λόγος της Βοσκαρίδου, που χαρακτηρίστηκε από τον ακαδημαϊκό φιλόλογο και κριτικό Λευτέρη Παπαλεοντίου ως «η πιο μεγάλη έκπληξη στην κατηγορία της σύγχρονης ιδιωματικής ποίησης», ενεργοποιεί την προσωπική και συλλογική µνήµη.

«Η Μαρία Κυριάκου συντόνισε εφτά γυναίκες με ακρίβεια ρολογιού, η Έλενα Κοτασβήλι τις τοποθέτησε σε μήτρες, τις ακινητοποίησε για να τις σμιλέψει η σκηνοθέτρια, και οι εφτά να γίνουν ένα» γράφει για την παράσταση ο Απόστολος Κουρουπάκης  και καταλήγει στο πως «η διάλεκτος αξιοποιήθηκε ως ζωντανό πολιτισμικό εργαλείο, οι επτά ηθοποιοί καλουπώθηκαν, αλλά ταυτόχρονα εξωτερίκευαν, άδειαζαν, μετέφεραν τις ιδιότητες στον καθένα από εμάς, καλώντας μας να αναγνωρίσουμε χαρακτηριστικά σ’ εμάς ή στους γύρω μας» (‘Ούλλες τους ήταν υπέροχες’, Η Καθημερινή, 29/05/2018). Στο σημείωμά της, η κριτικός Νόνα Μολέσκη αναφέρει ότι «μπορεί [η συγγραφέας και η σκηνοθέτρια] να κοιτάνε μέσα από τα παράθυρα, μπορεί να κάνουν ανάκληση των σκιών των ξεχασμένων προγόνων, μπορεί να αναπαράγουν τη λαλιά των ζώντων, αλλά γερασμένων συγγένισσών τους, αλλά οι ίδιες στέκουν απ’ έξω, και ακριβώς γι’ αυτό οι δημιουργικές τους πράξεις έχουν ενδιαφέρον. Αυτή η απόσταση μετεξελίσσεται σε αποστασιοποίηση που επιτρέπει το δημιουργικό παιχνίδι με την ενσωματωμένη στη ντόπια διαλεκτική  γλώσσα παραδοσιακή νοοτροπία και κάνει τον τρόπο τους πραγματικά μεταμοντέρνο. Το στοιχείο του παραλόγου εισέρχεται μέσα στο κείμενο και στη σκηνική του απόδοση χωρίς να φαίνεται ξένο προς το υλικό, αντιθέτως πηγάζει από τη φύση των στερεοτυπημένων από τον χρόνο ευφάνταστων μεταφορών και των εύγλωττων και αιχμηρών χαρακτηρισμών» (‘Το γλωσσικό σπίτι’, Ο Φιλελεύθερος, 03/06/2018).

Τοποθετώντας τη σύγχρονη Κύπρια γυναίκα ως φορέα μνήμης της παράδοσης μέσα σε ένα εικαστικό τοπίο, και χρησιμοποιώντας τη γλώσσα ως τον συνδετικό κρίκο, η παράσταση προσδοκά επίσης να φέρει το κοινό πιο κοντά στην αντίληψη του κυπριακού ιδιώµατος ως πολιτισµικού εργαλείου που παράγει νόηµα και κριτική σκέψη − δεν είναι φολκλόρ, αλλά κομμάτι μας απαραίτητο και ιδιότυπο! 

Ταυτότητα παράστασης
Σύλληψη - Σκηνοθεσία - Δραµατουργία: Μαρία Κυριάκου
Ποίηση: Στέλλα Βοσκαρίδου-Οικονόμου
Σκηνική εγκατάσταση: Έλενα Κοτασβήλι
Κοστούμια: Έλενα Κοτασβήλι, Λόρνα Λαδόμματου
Σχεδιασµός ήχου: Πάνος Μπάρτζης
Σχεδιασμός φωτισμού: Alexander Jotovic
Βοηθός σκηνοθέτιδας: Εύη Χατζηπιερή
Φωτογραφίες: Βασίλης Δωρίτης
Γραφιστικός σχεδιασμός: Άννα Φωτιάδου
Ερμηνεύουν: Άντρια Ζένιου, Έλενα Καλλινίκου, Μαρία Καυκαρίδου, Μαρίνα Μακρή, Παντελίτσα Μαυρογιάννη, Λουκία Πιερίδη, Πολυξένη Σάββα

Παραστάσεις: 
23, 24, 25 & 26 Μαΐου στο Εγκώμιο Πολιτιστικό Κέντρο στη Λευκωσία
Τηλέφωνα κρατήσεων: 99321812 - 99629610
Ώρα παραστάσεων: 8.30 μ.μ.
Τιμή εισιτηρίου: €12