Δημοσιεύτηκε στις 17 Μαρτίου 2015
Η διάλεξη θα δοθεί από τη Δρα Ευφροσύνη Ριζοπούλου – Ηγουμενίδου, με στόχο να φωτίσει τις ποικίλες πτυχές της αξιόλογης προβιομηχανικής βιοτεχνίας των σταμπωτών, παρακολουθώντας την, μέχρι και την εγκατάλειψή της, στις αρχές του 21ου αιώνα, μέσα από την καταγραφή της παραγωγής σταμπωτών μαντηλιών στο εργαστήριο του τελευταίου μαντηλάρη της Κύπρου, στη Λευκωσία.
Σύμφωνα με την Δρα Ριζοπούλου – Ηγουμενίδου «η τυποβαφική, το στάμπωμα σχεδίων πάνω σε ύφασμα με ξυλότυπους, ήταν τέχνη με μακραίωνη παράδοση. Αναπτύχθηκε σε χώρες της Ανατολής, ιδιαίτερα στις Ινδίες, αλλά η εξέλιξή της σε βιομηχανία σημειώθηκε στην τεχνολογικά εξελιγμένη Ευρώπη. Είδος πολυτελείας αρχικά, το σταμπωτό με τα πολύχρωμα άνθινα σχέδιά του υποκατέστησε τα κεντημένα και χρυσοΰφαντα υφάσματα, και ως εύχρηστο και οικονομικά προσιτό απέκτησε ευρύτατη διάδοση. Η Κύπρος αναδείχθηκε σε ένα από τα σημαντικότερα κέντρα παραγωγής σταμπωτών κατά τον 18ο και τον 19ο αιώνα. Τα τυπωμένα βαμβακερά υφάσματα του νησιού ήταν ονομαστά για τα ανεξίτηλα χρώματά τους και εκτός από την επιτόπια οικιακή χρήση, αποτελούσαν είδη εξαγωγικού εμπορίου. Η τέχνη συνεχίστηκε στα νεότερα χρόνια, μέχρι και τις αρχές του 21ου αιώνα, με τη μορφή των σταμπωτών μαντηλιών».

Καθιστή ηλικιωμένη γυναίκα. Στο κεφάλι φορεί σταμπωτό μαντήλι. Φωτ. John Thomson, 1878.
Σε Λευκωσία, Λάρνακα και Αμμόχωστο είχαν τα εργαστήρια τους αρκετοί μαντηλάρηδες. Η δουλειά των μαντηλάρηδων ήταν ολόχρονη και αρκετά προσοδοφόρα. Με την παύση λειτουργίας του εργαστηρίου του τελευταίου μαντηλάρη Νίκου Κακούλλη, το 2004, η τέχνη των σταμπωτών, που κάποτε έκανε γνωστό το όνομα της Κύπρου σε Ανατολή και Δύση, έφτασε στο τέλος της.

Ο ιερέας του χωριού Αυγόρου. Στο καλυμμαύχι έχει σταμπωτό δεμένο μαντήλι. Φωτ. John Thomson, 1878.
Η Δρ Ευφροσύνη Ριζοπούλου - Ηγουμενίδου είναι Ομότιμη Καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Κύπρου. Τα ερευνητικά της ενδιαφέροντα περιλαμβάνουν τη Λαϊκή Τέχνη, Λαϊκή Αρχιτεκτονική, Προβιομηχανική Τεχνολογία, τον Υλικό Βίο των Νεοτέρων Χρόνων, και γενικότερα το Λαϊκό Πολιτισμό της Κύπρου και του ευρύτερου Μεσογειακού Χώρου. Συμμετείχε σε δεκάδες ερευνητικά προγράμματα και συνέδρια και έχει πέραν των 100 δημοσιεύσεων σε θέματα λαϊκού πολιτισμού.
-
Λεβέντειο Δημοτικό Μουσείο
31 Μαρτίου 2015
Σχετικά
Weekend Agenda: 40 όμορφες εκδηλώσεις για ένα σαββατοκύριακο γεμάτο επιλογές στην Κύπρο
Θέατρο, μουσική, φεστιβάλ, παιδικές δράσεις, street parties και καλοκαιρινά openings δίνουν ρυθμό σε ένα από τα πιο γεμάτα weekends της σεζόν.
Το 3rd Kourion 3x3 Charity Basketball Tournament & Family Fun Day έρχεται το Σάββατο, 23 Μαΐου
«Παίζουμε για τη Συμπερίληψη»
Η Πάφος γιορτάζει τον Κατακλυσμό 2026: Όλα όσα θα γίνουν-Οι καλλιτέχνες που θα απολαύσουμε
Τετραήμερο πολιτιστικών εκδηλώσεων από τις 29 Μαΐου έως την 1η Ιουνίου με θέατρο σκιών, λαϊκό τραγούδι, χορευτικά συγκροτήματα και μια μεγάλη συναυλία με αγαπημένη τραγουδίστρια
Ευρωπαϊκή Ημέρα Natura 2000: Πού θα στηθεί η φετινή γιορτή για την προστασία της φύσης
Σε Ακάμα και Κρήτου Τέρα, με πολλές δραστηριότητες
Το πιο διάσημο food market επιστρέφει (για ένα ακόμα βράδυ) στη Λευκωσία
Μία ακόμα Παρασκευή με καλό φαγητό στον κήπο
Το Circus Atmosphere συνεχίζει να μαγεύει μικρούς και μεγάλους με εντυπωσιακές παραστάσεις
Το πρόγραμμα της εβδομάδας στη Λάρνακα
27ο Φεστιβάλ Σύγχρονου Χορού Κύπρου με 6 πρωτοποριακές παραγωγές από Κύπρο και εξωτερικό
Μέσα από διαφορετικές καλλιτεχνικές προσεγγίσεις, τα έργα διερευνούν το σώμα ως φορέα μνήμης, εμπειρίας και μεταμόρφωσης
WAREHÅUS: Ένα μονοήμερο live performance event που γίνεται θα γίνει το προσωρινό “σπίτι" για καλλιτέχνες
Θα μεταμορφώσει έναν βιομηχανικό χώρο στη Λευκωσία σε ένα χώρο τέχνης
Το Δάλι βγαίνει στο πάρκο για δωρεάν γυμναστική όλο το καλοκαίρι
Το Γραμμικό Πάρκο γίνεται σημείο άθλησης για όλους!
Κατακλυσμός στο Πισσούρι με Καραντώνη και Χατζήμιχαηλ
Ραντεβού στην παραλία Πισσουρίου για έναν Κατακλυσμό γεμάτο μουσική, χορό και όμορφες στιγμές δίπλα στη θάλασσα
The Corridor: Η νέα δουλειά του Φώτη Νικολάου στη Λευκωσία
Λίγο πριν την παρουσίασή της στο Φεστιβάλ Αθηνών