Δημοσιεύτηκε στις 17 Μαρτίου 2015
Η διάλεξη θα δοθεί από τη Δρα Ευφροσύνη Ριζοπούλου – Ηγουμενίδου, με στόχο να φωτίσει τις ποικίλες πτυχές της αξιόλογης προβιομηχανικής βιοτεχνίας των σταμπωτών, παρακολουθώντας την, μέχρι και την εγκατάλειψή της, στις αρχές του 21ου αιώνα, μέσα από την καταγραφή της παραγωγής σταμπωτών μαντηλιών στο εργαστήριο του τελευταίου μαντηλάρη της Κύπρου, στη Λευκωσία.
Σύμφωνα με την Δρα Ριζοπούλου – Ηγουμενίδου «η τυποβαφική, το στάμπωμα σχεδίων πάνω σε ύφασμα με ξυλότυπους, ήταν τέχνη με μακραίωνη παράδοση. Αναπτύχθηκε σε χώρες της Ανατολής, ιδιαίτερα στις Ινδίες, αλλά η εξέλιξή της σε βιομηχανία σημειώθηκε στην τεχνολογικά εξελιγμένη Ευρώπη. Είδος πολυτελείας αρχικά, το σταμπωτό με τα πολύχρωμα άνθινα σχέδιά του υποκατέστησε τα κεντημένα και χρυσοΰφαντα υφάσματα, και ως εύχρηστο και οικονομικά προσιτό απέκτησε ευρύτατη διάδοση. Η Κύπρος αναδείχθηκε σε ένα από τα σημαντικότερα κέντρα παραγωγής σταμπωτών κατά τον 18ο και τον 19ο αιώνα. Τα τυπωμένα βαμβακερά υφάσματα του νησιού ήταν ονομαστά για τα ανεξίτηλα χρώματά τους και εκτός από την επιτόπια οικιακή χρήση, αποτελούσαν είδη εξαγωγικού εμπορίου. Η τέχνη συνεχίστηκε στα νεότερα χρόνια, μέχρι και τις αρχές του 21ου αιώνα, με τη μορφή των σταμπωτών μαντηλιών».

Καθιστή ηλικιωμένη γυναίκα. Στο κεφάλι φορεί σταμπωτό μαντήλι. Φωτ. John Thomson, 1878.
Σε Λευκωσία, Λάρνακα και Αμμόχωστο είχαν τα εργαστήρια τους αρκετοί μαντηλάρηδες. Η δουλειά των μαντηλάρηδων ήταν ολόχρονη και αρκετά προσοδοφόρα. Με την παύση λειτουργίας του εργαστηρίου του τελευταίου μαντηλάρη Νίκου Κακούλλη, το 2004, η τέχνη των σταμπωτών, που κάποτε έκανε γνωστό το όνομα της Κύπρου σε Ανατολή και Δύση, έφτασε στο τέλος της.

Ο ιερέας του χωριού Αυγόρου. Στο καλυμμαύχι έχει σταμπωτό δεμένο μαντήλι. Φωτ. John Thomson, 1878.
Η Δρ Ευφροσύνη Ριζοπούλου - Ηγουμενίδου είναι Ομότιμη Καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Κύπρου. Τα ερευνητικά της ενδιαφέροντα περιλαμβάνουν τη Λαϊκή Τέχνη, Λαϊκή Αρχιτεκτονική, Προβιομηχανική Τεχνολογία, τον Υλικό Βίο των Νεοτέρων Χρόνων, και γενικότερα το Λαϊκό Πολιτισμό της Κύπρου και του ευρύτερου Μεσογειακού Χώρου. Συμμετείχε σε δεκάδες ερευνητικά προγράμματα και συνέδρια και έχει πέραν των 100 δημοσιεύσεων σε θέματα λαϊκού πολιτισμού.
-
Λεβέντειο Δημοτικό Μουσείο
31 Μαρτίου 2015
Σχετικά
Ένα πασχαλινό παραμύθι ζωντανεύει στη Λεμεσό
Το CYBERNESS επιστρέφει με ένα μαγικό Easter Market εμπνευσμένο από την Αλίκη στη Χώρα των Θαυμάτων, γεμάτο δημιουργικότητα, μουσική και εμπειρίες για μικρούς και μεγάλους.
25 υπέροχα πράγματα για να κάνεις στην Κύπρο το τελευταίο σαββατοκύριακο του Μάρτη
Συναυλίες, θέατρο, stand-up comedy, φεστιβάλ, εκθέσεις και ξεχωριστές οικογενειακές εξόδοι γεμίζουν την Κύπρο με ιδέες για ένα τριήμερο γεμάτο εμπειρίες
Αλίκη στη Χώρα των Θαυμάτων: Το Ballet Philippines των Φιλιππίνων ταξιδεύει στην Κύπρο
Η παράσταση είναι φτιαγμένη να την αγαπήσουν παιδιά από 4 ετών
Το πιο hot θέαμα της πόλης: Ένα τσίρκο που γεμίζει κάθε βράδυ
Δείτε αναλυτικά τις ημέρες και ώρες των παραστάσεων που γεμίζουν καθημερινά
Το Furry Book Club τον Απρίλιο σε περιμένει στο Πολιτιστικό Κέντρο Στροβόλου!
Με δωρεάν συμμετοχή για παιδιά και εφήβους
Street party με τον Nivo, κοκτέιλ, smash burgers και ανεβαστικά vibes, στην καρδιά της πόλης
Έρχεται ένα δυνατό street party στην καρδιά της παλιάς Λευκωσίας
Στη Λάρνακα θα στηθεί μία όμορφη πασχαλινή αγορά
Μια μέρα γεμάτη χαρά, διασκέδαση και πολλές λιχουδιές
Φτιάχνουμε φλαούνες, κουλούρια και αβκωτές με τη Χρύσω Λέφου και τις φουρνάρισσες της Επταγώνειας
Δημιουργούμε "Πασχαλινά Ζυμώματα" από την παραδοσιακή μας κουζίνα
Τη Δευτέρα του Πάσχα ανεβαίνουμε στο βουνό: Γιορτή στον Πρόδρομο με φαγητό, παιχνίδια και τόμπολα
Φέτος θα κάνουμε Πάσχα στο πιο ψηλό χωριό της Κύπρου
Τέσσερα υπαίθρια Βιβλιοπαζαράκια στο Σολώνειον
Βιβλία για μικρούς και μεγάλους, με έκπτωση μέχρι και 80%
Το εργαστήρι «(un)spelling» με τη Μύριαμ Γκατ στο Ξυδάδικο
Μέσα από μια διαδικασία «εκκένωσης» και επαναπροσέγγισης, οι συμμετέχοντες καλούνται να επαναδιαπραγματευτούν τη σχέση τους με τις λέξεις