Δημοσιεύτηκε στις 17 Μαρτίου 2015
Η διάλεξη θα δοθεί από τη Δρα Ευφροσύνη Ριζοπούλου – Ηγουμενίδου, με στόχο να φωτίσει τις ποικίλες πτυχές της αξιόλογης προβιομηχανικής βιοτεχνίας των σταμπωτών, παρακολουθώντας την, μέχρι και την εγκατάλειψή της, στις αρχές του 21ου αιώνα, μέσα από την καταγραφή της παραγωγής σταμπωτών μαντηλιών στο εργαστήριο του τελευταίου μαντηλάρη της Κύπρου, στη Λευκωσία.
Σύμφωνα με την Δρα Ριζοπούλου – Ηγουμενίδου «η τυποβαφική, το στάμπωμα σχεδίων πάνω σε ύφασμα με ξυλότυπους, ήταν τέχνη με μακραίωνη παράδοση. Αναπτύχθηκε σε χώρες της Ανατολής, ιδιαίτερα στις Ινδίες, αλλά η εξέλιξή της σε βιομηχανία σημειώθηκε στην τεχνολογικά εξελιγμένη Ευρώπη. Είδος πολυτελείας αρχικά, το σταμπωτό με τα πολύχρωμα άνθινα σχέδιά του υποκατέστησε τα κεντημένα και χρυσοΰφαντα υφάσματα, και ως εύχρηστο και οικονομικά προσιτό απέκτησε ευρύτατη διάδοση. Η Κύπρος αναδείχθηκε σε ένα από τα σημαντικότερα κέντρα παραγωγής σταμπωτών κατά τον 18ο και τον 19ο αιώνα. Τα τυπωμένα βαμβακερά υφάσματα του νησιού ήταν ονομαστά για τα ανεξίτηλα χρώματά τους και εκτός από την επιτόπια οικιακή χρήση, αποτελούσαν είδη εξαγωγικού εμπορίου. Η τέχνη συνεχίστηκε στα νεότερα χρόνια, μέχρι και τις αρχές του 21ου αιώνα, με τη μορφή των σταμπωτών μαντηλιών».
Καθιστή ηλικιωμένη γυναίκα. Στο κεφάλι φορεί σταμπωτό μαντήλι. Φωτ. John Thomson, 1878.
Σε Λευκωσία, Λάρνακα και Αμμόχωστο είχαν τα εργαστήρια τους αρκετοί μαντηλάρηδες. Η δουλειά των μαντηλάρηδων ήταν ολόχρονη και αρκετά προσοδοφόρα. Με την παύση λειτουργίας του εργαστηρίου του τελευταίου μαντηλάρη Νίκου Κακούλλη, το 2004, η τέχνη των σταμπωτών, που κάποτε έκανε γνωστό το όνομα της Κύπρου σε Ανατολή και Δύση, έφτασε στο τέλος της.
Ο ιερέας του χωριού Αυγόρου. Στο καλυμμαύχι έχει σταμπωτό δεμένο μαντήλι. Φωτ. John Thomson, 1878.
Η Δρ Ευφροσύνη Ριζοπούλου - Ηγουμενίδου είναι Ομότιμη Καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Κύπρου. Τα ερευνητικά της ενδιαφέροντα περιλαμβάνουν τη Λαϊκή Τέχνη, Λαϊκή Αρχιτεκτονική, Προβιομηχανική Τεχνολογία, τον Υλικό Βίο των Νεοτέρων Χρόνων, και γενικότερα το Λαϊκό Πολιτισμό της Κύπρου και του ευρύτερου Μεσογειακού Χώρου. Συμμετείχε σε δεκάδες ερευνητικά προγράμματα και συνέδρια και έχει πέραν των 100 δημοσιεύσεων σε θέματα λαϊκού πολιτισμού.
-
Λεβέντειο Δημοτικό Μουσείο
31 Μαρτίου 2015
Σχετικά
Weekend Agenda: 20 υπέροχες προτάσεις εξόδου για το πρώτο σαββατοκύριακο του Φλεβάρη
Μουσική, θέατρο, φεστιβάλ, οικογενειακές δράσεις και βραδιές διασκέδασης σε όλη την Κύπρο
Φέτος θα κάνουμε Καθαρά Δευτέρα στην όμορφη Λόφου
Πάμε στον εκδρομικό χώρο του Προφήτη Ηλία για μια όμορφη μέρα στη φύση
Το Εθνικό Μπαλέτο της Σλοβενίας της Μάριμπορ φτάνει στην Κύπρο
Με δυο εμβληματικές χορογραφίες του Έντουαρντ Κλουγκ
Ξέφρενο καρναβάλι στο ΡΙΟ-ΠΑΛΑΙΧΩ-ΡΙΟ
Ετοιμάσου για τη μεγάλη καρναβαλίστικη εκδήλωση στο χωριό
Η Λεμεσός φοράει τα γιορτινά της και ετοιμάζεται για το πιο δυναμικό Καρναβάλι της Κύπρου
Το Λεμεσιανό Καρναβάλι 2026 υπόσχεται ένα πλούσιο πρόγραμμα εκδηλώσεων που συνδυάζει την παράδοση με τη σύγχρονη δημιουργικότητα
Καθαρά Δευτέρα με λαγάνες, φασολάδα, λουκουμάδες και μουσική στο γήπεδο
Καθαρά Δευτέρα στο Δήμο Κουρίου!
Η Πάφος ετοιμάζεται για Τσικνοπέπμτη και Καρναβάλι
To Παφίτικο Καρναβάλι 2026 έρχεται με ένα πλούσιο και πολυδιάστατο πρόγραμμα εκδηλώσεων για όλες τις ηλικίες.
Κρασί με τ' άστρα: Μία ξεχωριστή βραδιά στο Αστεροσκοπείο Τροόδους
Γιορτάζουμε τον έρωτα κάτω από τον έναστρο ουρανό
Τσικνοπέμπτη στα Πέρα Ορεινής
Η βραδιά θα είναι γεμάτη από μερακλίδικους μεζέδες, άφθονο κυπριακό ποτό και αυθεντικό γλέντι, όπως αρμόζει στην Τσικνοπέμπτη!
Έτσι θα γιορτάσει ο Δήμος Λάρνακας την Καθαρά Δευτέρα
Στο Εκδρομικό Χώρο Τεκκέ, σε μια όμορφη παραδοσιακή εκδήλωση για όλη την οικογένεια
Ετοιμάσου να γιορτάσεις την Τσικνοπέμπτη με ένα δυναμικό Street Party στην πόλη
Αποκριάτικη διάθεση, φαγητό, ποτό και ανεβασμένος ρυθμός
Τι να κάνεις τον Φεβρουάριο στην Κύπρο: Οι εμπειρίες που ξεχωρίζουν
Θέατρο, μουσική, φεστιβάλ, καρναβάλι, Άγιος Βαλεντίνος και χειμερινές αποδράσεις στο βουνό συνθέτουν τον πιο πλούσιο μήνα της χρονιάς
