Η νέα διατροφή τάση εμπνέεται από την Ικαρία

Δημοσιεύτηκε στις 28 Απριλίου 2020

Τα τελευταία χρόνια, η νέα παγκόσμια διατροφική τάση που ακούει στο όνομα «μπλε ζώνες μακροζωίας» (longevity blue zones) έχει κερδίσει αρκετή δημοσιότητα και ακόμη περισσότερους οπαδούς. Όλα ξεκίνησαν πριν περίπου 15 χρόνια, από έναν δημοσιογράφο, ο οποίος μέσα από τα ταξίδια του παρατήρησε ότι σε συγκεκριμένες περιοχές του πλανήτη, οι κάτοικοι ζούσαν πάνω από 90 χρόνια.

Τότε μια ομάδα επιστημόνων μελέτησε αυτές τις 5 περιοχές του πλανήτη όπου είχε παρατηρηθεί αυτό το φαινόμενο. Ανάμεσα σε αυτές υπάρχει και μια ελληνική περιοχή η Ικαρία, ενώ την πεντάδα συμπληρώνουν η Σαρδηνία της Ιταλίας, η Nicoya της Κόστα Ρίκα, η Loma Linda της Καλιφόρνια και η Okinawa της Ιαπωνίας. Μάλιστα το όνομά της blue zone οφείλεται στο ότι οι ερευνητές κύκλωναν με μπλε μαρκαδόρο τις περιοχές που παρατηρούσαν το φαινόμενο της μακροζωίας στον χάρτη.

Τα αποτελέσματα της μελέτης έδειξαν ότι οι κάτοικοι αυτών των περιοχών είχαν αρκετά κοινά μεταξύ τους που αφορούσαν τη διατροφή αλλά και το γενικότερο τρόπο ζωής. Επιπλέον, οι περισσότεροι κάτοικοι δεν εμφάνιζαν κάποια από τις κοινές σε αυτή την ηλικία νόσους, όπως καρδιαγγειακά προβλήματα, σακχαρώδη διαβήτη, υπέρταση και άνοια.

Πλέον έχει αποδειχτεί ότι ότι η Blue Zone Diet δεν είναι απλά μόνο μία διατροφή αλλά ένας ολοκληρωμένος τρόπος ζωής που στηρίζεται στην καλή διατροφή, τη συστηματική άσκηση, την επαρκή ξεκούραση και την ψυχική ηρεμία. Η διατροφή μοιάζει πολύ με τη μεσογειακή ενώ ταυτόχρονα έχουν μελετηθεί και οι υπόλοιπες παράμετροι, τις οποίες είναι καλό να τις υιοθετήσουμε όσο περισσότερο μπορούμε για να βελτιώσουμε την καθημερινότητά μας.

Ακολουθούν λοιπόν τα χαρακτηριστικά της φιλοσοφίας της Blue Zone Diet.

Έμφαση στην χορτοφαγία
Η βασική πηγή ενέργειας στην καθημερινότητα οφείλεται σε χορτοφαγικές επιλογές όπως όσπρια, δημητριακά, λαχανικά, ξηρούς καρπούς και λιπαρά φυτικής προέλευσης. Επίσης περιείχε και προϊόντα σόγιας στην Okinawa, παρατηρώντας ότι αυτά που χρησιμοποιούσαν ήταν κατά βάση τοπικής προέλευσης. Επίσης τα φρούτα και λαχανικά είναι εποχικά βοηθώντας έτσι έμμεσα και το περιβάλλον.

Περιορισμένη κατανάλωση ζωικών πρωτεϊνών
Η συχνότητα κατανάλωσης κρέατος ή πουλερικών σε αυτές τις περιοχές είναι μικρότερη από την κλασική δυτική διατροφή που φτάνει τις 2-3 φορές την εβδομάδα. Η κατανάλωση του είδους κρέατος περιορίζεται σε λίγες φορές το μήνα και εξαρτάται και από τη διαθεσιμότητα κάθε περιοχής. Αντίθετα α γαλακτοκομικά προϊόντα βρίσκονται τακτικά μέσα στην εβδομάδα αλλά χωρίς να παρατηρείται υπερκατανάλωση.

Μεγαλύτερη κατανάλωση ψαριών
Εκτός από τα καρδιοπροστατευτικά ω-3 λιπαρά οξέα, έρευνες συνδέουν τη συχνή κατανάλωση ψαριών με την καλύτερη λειτουργία του εγκεφάλου και τη μείωση πιθανοτήτων εμφάνισης άνοιας. Εξαιρετικά μεγάλης σημασίας είναι πως τα ψάρια είναι φτωχά σε κορεσμένα λιπαρά οξέα τα οποία επιβαρύνουν το καρδιαγγειακό σύστημα.

 Τρώνε μέχρι να νιώσουν 80% χορτάτοι
Στις blue zone περιοχές οι άνθρωποι τρώνε χωρίς να κάνουν υπερβολές, δηλαδή δεν περιμένουν να νιώσουν έντονο κορεσμό για να σταματήσουν να τρώνε. Ολοκληρώνουν το γεύμα τους όταν νιώσουν 80% χορτάτοι. Άλλωστε η υπερκατανάλωση τροφής και η ανεπιθύμητη αύξηση βάρους συνδέονται με πιθανότητες εμφάνισης διαφόρων νόσων.

Ναι στο Αλκοόλ αλλά με μέτρο
Οι κάτοικοι των blue zone περιοχών αποφεύγουν συστηματικά την υπερκατανάλωση αλκοολούχων ποτών.  Ωστόσο σύμφωνα με το πόρισμα της blue zone η περιστασιακή κατανάλωση κάποιου αλκοολούχου ποτού δεν είναι απαγορευτική, με την καλύτερη επιλογή να είναι το κόκκινο κρασί.

Η άσκηση είναι σταθερά στην καθημερινότητα τους
Κάνουν τακτική άσκηση, χωρίς να είναι απαραίτητα πολύ έντονη. Η κίνηση και η φυσική δραστηριότητα είναι μέσα στην καθημερινότητα τους, είτε αυτό σημαίνει περισσότερο περπάτημα είτε τη συντήρηση ενός περιβολιού ή την πρακτική κάποιου σποτ που τους διασκεδάζει.  

Απαραίτητος ο καλός ύπνος
Ο επαρκής ύπνος και η πραγματική ξεκούραση είναι ένα κοινό χαρακτηριστικό των blue zone περιοχών. Ένας ενήλικας χρειάζεται τουλάχιστον 6-8 ώρες ύπνου για να ξεκουραστεί αποτελεσματικά. Επιπρόσθετα, παρατηρήθηκε ότι η περιστασιακή μεσημεριανή ή απογευματινή «siesta» ενισχύει την ενέργεια.