Δημοσιεύτηκε στις 11 Μαρτίου 2016
Το τριήμερο ξεκινά. Πολλοί θα βρεθείτε στη Λεμεσό και είναι μία καλή ευκαιρία αν θέλετε εκδρομούλα να πεταχτείτε μέχρι το χωριό του κυπριακού παστελιού και του χαρουπόμελου, την πανέμορφη Ανώγυρα που βρίσκεται μερικά λεπτά από την πόλη της Λεμεσού.

Φωτογραφίες: Γιώργος Μιχαήλ
Τι να σημαίνει Ανώγυρα;
Για την προέλευση του ονόματος του χωριού υφίστανται διάφορες εκδοχές. Υπάρχουν αυτοί που υποστηρίζουν ότι το όνομα Ανώγυρα προέρχεται από το Άνω Γύροι, αφού στην αρχαιότητα το χωριό κατοικείτο και νοτιότερα, στην περιοχή δηλαδή των Κάτω Γύρων. Μία δεύτερη εκδοχή αναφέρει ότι η ονομασία προέρχεται από το φυτό αναγύρις, που ευδοκιμεί στο χωριό. Μία τρίτη αναφέρει πως το χωριό πήρε το όνομά του από τα Άνω Ιερά, επειδή στη θέση της σημερινής του τοποθεσίας βρίσκονταν τα Ιερά. Ο Μας Λατρί χρησιμοποιεί τις ακόλουθες ονομασίες για την Ανώγυρα, Anoghira, Anoira, La Noyere. Σε περιγραφή της ρωμαϊκής εποχής το χωριό αναφέρεται ως Ονόγυρα, ενώ σε παλιούς χάρτες τιτλοφορείται Onoira.

ΤΙ ΝΑ ΔΕΙΣ
Εκκλησία και μοναστήρι: Ανηφορίζοντας προς την Ανώγυρα ανάμεσα στις χαρουπιές, ξεπροβάλλουν τα ερείπια του Μοναστηριού του Τιμίου Σταυρού. Το μοναστήρι βρίσκεται στον χώρο ενός πρωτοβυζαντινού συνοικισμού, που αναφέρεται στις Πράξεις των Αποστόλων. Η εκκλησία κτίστηκε τον 14ον αιώνα, όμως σήμερα, δυστυχώς, μόνο τμήματα των τοιχογραφιών σώζονται.
Στο κέντρο του χωριού βρίσκεται η ενοριακή εκκλησία. Ένα πολύ όμορφο και παλιό κτίσμα από πέτρα. Δίπλα υπάρχει ένα παλιό ελαιοτριβείο, όπου μπορείς να δείς τη μυλόπετρα όπου άλεθαν τον ελαιόκαρπο και τον «σφικτήρα», μέσω του οποίου εξήγαγαν το ελαιόλαδο από τον λιωμένο καρπό της ελιάς.

ΠΟΥ ΝΑ ΦΑΣ
Στο χωριό υπάρχουν τρία εστιατόρια. Η μία παραδοσιακή ταβέρνα λέγεται Ανώγυρα (99 795468) και προσφέρει παραδοσιακούς μεζέδες. Επιπλέον υπάρχει και το εστιατόριο «Νικόλας» (25221584), το οποίο βρίσκεται λίγο πιο έξω από το χωριό.

Στο χωριό επίσης έχει ανοίξει ένα εστιατόριο και εργαστήριο για αιθέρια έλαια, το «ANAGYRIS ESSENTIAL OILS PARK & RESTAURANT». Το πάρκο ANAGYRIS βρίσκεται σε ένα μαγευτικό τοπίο με απίστευτη θέα. Ο επισκέπτης έχει τη δυνατότητα να ενημερωθεί για τις φαρμακευτικές ιδιότητες και τον τρόπο χρήσης των αρωματικών φυτών και αιθέριων ελαίων, τον τρόπο απόσταξης για την παραγωγή ποιοτικών αιθέριων ελαίων, μέσα από τα σύγχρονα μηχανήματα, και την επεξεργασία των αιθέριων ελαίων για την παραγωγή φυτικών καλλυντικών. Επίσης στο πάρκο λειτουργεί εστιατόριο με κυπριακή παραδοσιακή κουζίνα (99488129).

Η ιδιοκτήτρια του μουσείου παστελιού "Μαύρος Χρυσός"
ΠΟΥ ΝΑ ΠΑΣ, ΤΙ ΝΑ ΑΓΟΡΑΣΕΙΣ
Μουσείο Χαρουπιού και Παστελοποιείο: Η Ανώγυρα είναι το μοναδικό χωριό στο οποίο συνεχίζεται η παράδοση της παρασκευής παστελιού. Μέχρι και σήμερα υπάρχουν αρκετές οικογένειες που ασχολούνται επαγγελματικά με την παρασκευή του εύγευστου προϊόντος.


Το Μουσείο Παστελιού "Μαύρος Χρυσός" είναι μοναδικό σε ολόκληρη την Κύπρο και έχει ως στόχο του την παρουσίαση του παραδοσιακού τρόπου παρασκευής του παστελιού. Το μουσείο στεγάζεται στο παλιό τουρκοκυπριακό σχολείο του χωριού, το οποίο αναπαλαιώθηκε το 2000. Εκτός από εργαστήριο, παρέχει και πληροφορίες όσον αφορά το χαρούπι και την επεξεργασία του. Στο παστελοποιείο μπορείτε επίσης να παρακολουθήσετε την επίδειξη παρασκευής παστελιού και να δοκιμάσετε τα διάφορα εδέσματα από χαρούπι.
Το Παραδοσιακό: Η μικρή βιοτεχνία της κ. Δεσπούλας Γεωργίου( 25221500/99765078) που παράγει εξαιρετικής ποιότητας παστέλι, χαρουπόμελο. Αξίζει να αγοράσεις και να το γευτείς.


Γαλακτοκομείο «Το Ανωυρκάτικο»: Το γαλακτοκομείο «Το Ανωυρκάτικο» είναι μέρος του Αγροκτήματος Σταλιές, που μοιάζει με το μικρό σπίτι στο λιβάδι, με κότες, γουρούνια και αίγες Δαμασκού. Αυτό το αγρόκτημα ήταν το παιδικό όνειρο του Παντελή Παντελή, καθώς η γεύση του χαλλουμιού που έφτιαχνε ο βοσκός παππούς του τού είχε μείνει αλησμόνητη. Το Ανωυρκάτικο βραβεύτηκε στα Check In Awards 2015 ως το κυπριακό προϊόν της χρονιάς.
Οινοποιείο Νικολαϊδης: Το μπουτίκ οινοποιείο της οικογένειας Νικολαϊδη που θα το βρεις στο χωριό είναι ένα από τα παλαιότερα της Κύπρου. Σήμερα βγάζει στην κυπριακή αγορά έξι ετικέτες κρασιών ενώ ετοιμάζεται για την παραγωγή κουμανταρίας στα επόμενα χρόνια.
Ολέαστρο Πάρκο Ελιάς: Μία ακόμη πολύ καλή αφορμή για επίσκεψη στην Ανώγυρα είναι το θεματικό πάρκο ελιάς Ολέαστρο που βρίσκεται μερικά χιλιόμετρα έξω από την κοινότητα σε ένα πανέμορφο φυσικό τοπίο. Πρόκειται για ο μοναδικό θεματικό πάρκο ελιάς στον κόσμο, όπου πραγματοποιούνται γεωργικές και μεταποιητικές εργασίες και παράγεται εξαιρετικής ποιότητας βιολογικό ελαιόλαδο. To πάρκο είναι ανοιχτό καθημερινά και τα Σαββατοκύριακα από τις 10.00 μέχρι τις 19.00. Είσοδος για ενήλικες 3 και για παιδιά 2 ευρώ. Δύο παιδιά το ένα δωρεάν ενώ επισκέψεις σε ομάδες 2 ευρώ. Υπάρχει εστιρατόριο για φαγητό. (99525093, 99565758).

ΠΟΥ ΝΑ ΜΕΙΝΕΙΣ
Στον πυρήνα της κοινότητας λειτουργεί σήμερα ένα παραδοσιακό συγκρότημα οκτώ διαμερισμάτων του ενός υπνοδωματίου, όπου μπορεί κάποιος να μείνει και να απολαύσει μια χαλαρή, αλλιώτικη και παραδοσιακή ατμόσφαιρα και φιλοξενία. Μοναδική επιλογή για διαμονή σε αγροτουριστικό κατάλυμα στην Ανώγυρα, είναι το Nicolas & Maria Cottage με την πανέμορφη αυλή (25331963).
Σχετικά
Πανσέληνος Νοεμβρίου: Πότε θα φωτίσει τον νυχτερινό ουρανό το «Φεγγάρι του Κάστορα»
Γιατί ονομάζεται Φεγγάρι του Κάστορα
Μια εντυπωσιακή τοιχογραφία 70 μέτρων αφηγείται την ιστορία της Χοιροκοιτίας
Μια εντυπωσιακή νέα τοιχογραφία ξεδιπλώνει την ιστορία, τις παραδόσεις και τους θρύλους της κοινότητας
Αυτές είναι οι 15 ασφαλέστερες πόλεις του κόσμου για ταξίδια το 2027
Ευρωπαϊκές πόλεις όπως η Ζυρίχη, το Άμστερνταμ και το Ρέικιαβικ είναι από τις ασφαλέστερες στον κόσμο για τους ταξιδιώτες, σύμφωνα με μια νέα κατάταξη
Η μαγεία των Χριστουγέννων ζωντανεύει στο Adams Beach Hotel
Από τη φωταγώγηση του χριστουγεννιάτικου δέντρου και το φιλανθρωπικό Christmas Market μέχρι τα εορταστικά δείπνα, τις μουσικές βραδιές και τις οικογενειακές δραστηριότητες, το Adams Beach Hotel ετοιμάζει ένα πλούσιο πρόγραμμα για όλη την περίοδο των γιορτών
«Μικρά μωρά, μεγάλες προοπτικές»
Τα «Μωρά Θαύματα» αναδεικνύουν τη σημασία της συστηματικής παρακολούθησης των πρόωρων παιδιών
Καιρός: Πότε αναμένονται βροχές και πτώση της θερμοκρασίας
Πώς θα εξελιχθεί ο καιρός μέχρι το Σάββατο
Διπλή επιτυχία για την Pafilia στα European Property Awards 2026–2027
Το Minthis ενισχύει τη διεθνή του αναγνώριση με το βραβείο πέντε αστέρων στην κατηγορία Best Mixed Use Development στην Κύπρο, ενώ το Elysia Blu διακρίνεται στην κατηγορία Residential Development 20+ Units
Αυτή αναδείχθηκε λέξη της χρονιάς για το 2026 σύμφωνα με το λεξικό Collins του Ηνωμένου Βασιλείου
Η λέξη της χρονιάς για το 2025 ήταν το «vibe coding», η δημιουργία μιας εφαρμογής μέσω περιγραφών σε εργαλεία AI
Το νέο παραθαλάσσιο ξενοδοχείο της Λάρνακας που θα γίνει talk of the town
Με 47 δωμάτια και σχεδιασμό εμπνευσμένο από τη Μεσόγειο, το πλήρως ανακαινισμένο ibis Styles Larnaca Finikoudes Beach προσθέτει μια νέα επιλογή διαμονής στο κέντρο της πόλης.
Χειμώνας στην Ευρώπη: 10 προορισμοί που αξίζει να ανακαλύψετε
Η Ευρώπη διαθέτει μια τεράστια ποικιλία προορισμών για να επισκεφθεί κανείς τον χειμώνα, είτε αναζητά χιονισμένες αποδράσεις, είτε παραθαλάσσιες διακοπές, είτε ιστορικές περιηγήσεις
Έρχονται βροχές και καταιγίδες – Πέφτει η θερμοκρασία
Η θερμοκρασία θα ανέλθει γύρω στους 26 βαθμούς στο εσωτερικό
Javokhir Sindarov: Η μεγάλη επιστροφή στο Cap St Georges Hotel & Resort
Η επιστροφή του Javokhir Sindarov στο Cap St Georges Hotel & Resort έχει ιδιαίτερο συμβολισμό.